Της Γεωργίας Ερμίδη

Τα τάνκερ που δέχθηκαν την επίθεση στην Μαύρη Θάλασσα είναι τα "Nissos Sifnos" του Ι. Αλαφούζου και "Marathi" του Γιώργου Προκοπίου.

Το δεξαμενόπλοιο αργού πετρελαίου Marathi (IMO: 9772357, 82.605 gt, κατασκευής 2018) της ελληνικής εταιρείας Dynacom Tankers Management Limited με σημαία Μάλτας, χτυπήθηκε από drone ενώ έπλεε έρμα και καθ' οδόν για φόρτωση αργού πετρελαίου του Καζακστάν, περίπου έξι ναυτικά μίλια (9,7 χιλιόμετρα) από τον τερματικό σταθμό της Κοινοπραξίας Αγωγού Κασπίας (CPC) κοντά στο Νοβοροσίσκ της Ρωσίας, στις 30 Ιουλίου. Δεν έχουν αναφερθεί θύματα ή ρύπανση.

Επίσης το δεξαμενόπλοιο αργού πετρελαίου Nissos Sifnos (IMO: 9884045, 81.502 gt, κατασκευής 2020), με σημαία MARSHALL ISLANDS της Okeanis Eco Tankers Corporation το οποίο διαχειρίζεται η Chevron χτυπήθηκε από μη επανδρωμένο αεροσκάφος ενώ ετοιμαζόταν να φορτώσει φορτίο αργού πετρελαίου του Καζακστάν στην Μονάδα Αρ. 3 του Τερματικού Εκφόρτωσης της Κοινοπραξίας Αγωγών της Κασπίας (CPC), στην Ρωσία, στις 01:48, τοπική ώρα, 30 Ιουλίου. Η επίθεση είχε ως αποτέλεσμα πυρκαγιά στην περιοχή της πολλαπλής φόρτωσης πετρελαίου στο κατάστρωμα, η οποία κατασβέστηκε από το πλήρωμα του πλοίου με την βοήθεια τριών σκαφών υποστήριξης της CPC. Το πλοίο υπέστη μικρές ζημιές και δεν αναφέρθηκε διαρροή πετρελαίου ή θαλάσσια ρύπανση. Δεν αναφέρθηκαν θύματα ή τραυματισμοί μεταξύ του πληρώματος του πλοίου ή του προσωπικού της CPC και δεν απαιτήθηκε ιατρική βοήθεια ή εκκένωση. Οι εργασίες φόρτωσης πετρελαίου ανεστάλησαν μετά το περιστατικό, ενώ οι εγκαταστάσεις αγωγών της CPC συνέχισαν να λειτουργούν κανονικά. Το πλοίο παρέμεινε στην επιφάνεια, πραγματοποιήθηκε εκτίμηση ζημιών και στην συνέχεια συνέχισε τις πλεύσιμες δραστηριότητές του.

Σε ανακοίνωση της η Okeanis Eco Tankers Corp. αναφέρει ότι «το δεξαμενόπλοιο Suezmax της εταιρείας το Nissos Sifnos νωρίς το πρωί της 30ής Ιουλίου 2026 ενώ το πλοίο είχε προορισμό την φόρτωση αργού πετρελαίου καζακικής προέλευσης στον τερματικό σταθμό της Κοινοπραξίας Αγωγού της Κασπίας (CPC) χτυπήθηκε από ένα drone.

Όλο το πλήρωμά μας είναι ασφαλές. Το περιστατικό δεν προκάλεσε διαρροή ή ρύπανση. Το πλοίο υπέστη μόνο μικρές ζημιές και συνεχίζει τις ταξιδιωτικές του δραστηριότητες».

Η ρωσικής έδρας κοινοπραξία CPC, η οποία διαχειρίζεται τον αγωγό, χαρακτήρισε τις επιθέσεις "τρομοκρατικές" υποστηρίζοντας ότι αγνοήθηκαν οι πρόσφατες εκκλήσεις του Καζακστάν και των μετόχων του έργου μεταξύ των οποίων η αμερικανική Chevron να μην αποτελούν στόχο οι εγκαταστάσεις του CPC.

H Caspian Pipeline Consortium (CPC) σε ανακοίνωση της αναφέρει

«Τρομοκρατική Επίθεση σε Δεξαμενόπλοιο στα Ύδατα του Θαλάσσιου Τερματικού Σταθμού CPC

30 Ιουλίου 2026, 1:48 π.μ., ώρα Μόσχας: μια τρομοκρατική επίθεση έπληξε το δεξαμενόπλοιο NISSOS SIFNOS υπό σημαία Νήσων Μάρσαλ, ενώ βρισκόταν υπό φόρτωση αργού πετρελαίου στο σημείο πρόσδεσης SPM-3 του CPC.

Ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος (UAV) επιτέθηκε κοντά στην παραλαβή αργού πετρελαίου, προκαλώντας πυρκαγιά στο φορτίο στο κατάστρωμα. Το πλήρωμα του δεξαμενόπλοιου έσβησε την πυρκαγιά με την βοήθεια τριών σκαφών υποστήριξης του CPC.

Δεν υπάρχουν θύματα ή θάνατοι μεταξύ του προσωπικού του CPC ή του εργολάβου. Δεν σημειώθηκε διαρροή πετρελαίου. Το δεξαμενόπλοιο δεν υποβλήθηκε σε ιατρική βοήθεια ή εκκένωση των μελών του πληρώματος. Το δεξαμενόπλοιο παρέμεινε στην επιφάνεια, η αξιολόγηση των ζημιών βρίσκεται σε εξέλιξη. Η φόρτωση αργού πετρελαίου αναστάλθηκε, οι κύριες εγκαταστάσεις αγωγών λειτουργούν κανονικά.

Επιπλέον, στα χωρικά ύδατα, 6 ναυτικά μίλια από τον Θαλάσσιο Τερματικό Σταθμό CPC, ένα άλλο δεξαμενόπλοιο το MARATHI δέχθηκε επίθεση καθ' οδόν προς τον CPCMT για να παραλάβει αργό πετρέλαιο.

Αυτό αψήφησε τις εκκλήσεις της Δημοκρατίας του Καζακστάν και άλλων μετόχων του CPC στο εξωτερικό, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που έγιναν μέσω του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ σχετικά με την απαράδεκτη χρήση βίας κατά των διεθνών ενεργειακών υποδομών θέτοντας έτσι σε κίνδυνο την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια, παραβιάζοντας τους συνεχείς διεθνείς μηχανισμούς εμπορίας ενεργειακών πόρων και προκαλώντας σημαντική ζημία στα οικονομικά συμφέροντα της Δημοκρατίας του Καζακστάν, των δυτικών μετόχων του CPC και των φορτωτών του CPC, συμπεριλαμβανομένων των Chevron, ExxonMobil, Eni, Total, Shell και άλλων.

Τέτοιες τρομοκρατικές επιθέσεις απειλούν επίσης την ζωή των διεθνών πληρωμάτων των ποντοπόρων δεξαμενόπλοιων, δημιουργώντας σημαντικούς περιβαλλοντικούς κινδύνους στην Μαύρη Θάλασσα, καθώς ένα δεξαμενόπλοιο που θα χτυπηθεί κοντά στους τερματικούς σταθμούς φόρτωσης φορτίου θα μπορούσε να αναφλέξει ολόκληρο το δεξαμενόπλοιο και να οδηγήσει σε μαζική διαρροή πετρελαίου».

Το Σύστημα Αγωγών CPC είναι ένα από τα σημαντικότερα έργα στον ενεργειακό τομέα στην ΚΑΚ. Το μήκος του αγωγού Tengiz - Novorossiysk είναι 1.511 χλμ. Αυτή η διαδρομή μεταφέρει πάνω από τα δύο τρίτα όλων των εξαγωγών πετρελαίου του Καζακστάν και αργού πετρελαίου από τα ρωσικά πετρελαιοπηγεία, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στην περιοχή της Κασπίας. Ο Ναυτικός Σταθμός CPC είναι εξοπλισμένος με τρία σημεία πρόσδεσης ενός σημείου (SPM) που επιτρέπουν την ασφαλή φόρτωση δεξαμενόπλοιων σε σημαντική απόσταση από την ανοιχτή θάλασσα.

Μέτοχοι της CPC: Ρωσική Ομοσπονδία – 24%, IC CPC Company (LLC) – 7%, NC KazMunayGas JSC – 19%, Kazakhstan Pipeline Ventures LLC – 1,75%, Chevron Caspian Pipeline Consortium Company – 15%, Lukoil International GmbH - 12,5%, Mobil Caspian Pipeline Company – 7,5%, Rosneft-Shell Caspian Ventures Limited – 7,5%, BG Overseas Holdings Limited – 2%, Eni International N.A. N.V. S.a.r.l. – 2% και Oryx Caspian Pipeline LLC – 1,75%.

Ο αγωγός CPC χειρίζεται το 80% των εξαγωγών πετρελαίου του Καζακστάν

O αγωγός της Κοινοπραξίας Αγωγού της Κασπίας (CPC) έχει υποστεί επανειλημμένες διακοπές λόγω ουκρανικών επιθέσεων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε ρωσικές ενεργειακές υποδομές, συμπεριλαμβανομένων των αντλιοστασίου και του τερματικού σταθμού εξαγωγών της Μαύρης Θάλασσας κοντά στο Νοβοροσίσκ.

Η Κοινοπραξία του Αγωγού της Κασπίας κατέχει και διαχειρίζεται τον τερματικό σταθμό και τον αγωγό που μεταφέρει πετρέλαιο του Καζακστάν μέσω της Ρωσίας προς την Μαύρη Θάλασσα.

Το Καζακστάν συγκαταλέγεται στους μεγαλύτερους εξαγωγείς και παραγωγούς αργού πετρελαίου παγκοσμίως και συμμετέχει ενεργά στον όμιλο ΟΠΕΚ+. Το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών του κατευθύνεται στην Ευρώπη.

Ο αγωγός CPC, μήκους 940 μιλίων (1.510 χλμ.), είναι ένας από τους μεγαλύτερους στον κόσμο. Η κατασκευή του ξεκίνησε το 1999 και αμερικανικές εταιρείες, συμπεριλαμβανομένων των Chevron και Exxon, συνεισέφεραν σχεδόν το ήμισυ της επένδυσης των 2,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων στον αγωγό. Ο αγωγός CPC ξεκινά από το γιγαντιαίο κοίτασμα Tengiz του Καζακστάν διέρχεται από την Ρωσία και καταλήγει στο ρωσικό λιμάνι Νοβοροσίσκ στην Μαύρη Θάλασσα.